Cách đo độ co rút vải thun sau giặt trước khi đặt may số lượng lớn

Muốn biết vải thun co rút bao nhiêu, hãy đo cùng một mẫu vải trước và sau khi giặt, rồi tính riêng theo chiều ngang và chiều dọc. Kết quả này giúp xưởng may điều chỉnh rập, dự trù nguyên liệu và trao đổi rõ yêu cầu chất lượng trước khi đặt vải số lượng lớn.

Chỉ kéo thử bằng tay hoặc nhìn vải sau giặt không cho biết tỷ lệ co rút. Một mẫu có thể gần như giữ nguyên chiều ngang nhưng ngắn đi theo chiều dọc. Vì vậy, hai chiều cần được ghi và đánh giá riêng.

Cần chuẩn bị gì?

Bạn cần mẫu vải đại diện cho đúng mã màu và lô dự định mua, thước đo, bút đánh dấu phù hợp, máy giặt hoặc phương án giặt thử, cùng một bảng để ghi kết quả. Nếu đơn hàng có nhiều màu hoặc nhiều lô vải, nên lấy mẫu riêng cho từng nhóm cần kiểm tra.

Hãy xác định trước điều kiện giặt thử: nhiệt độ nước, cách giặt, chất giặt và cách phơi hoặc sấy. Điều kiện này nên gần với cách sản phẩm hoàn thiện sẽ được sử dụng. Giữ cùng một cách thử khi so sánh các mẫu; thay đổi cách giặt giữa chừng sẽ khiến kết quả khó đối chiếu

5 bước đo độ co rút vải thun

Bước 1: Để mẫu ở trạng thái tự nhiên

Trải mẫu phẳng, không kéo căng khi đo. Xác định chiều ngang và chiều dọc của vải, sau đó đánh dấu vùng đo ở phía trong mẫu để hạn chế ảnh hưởng từ mép cắt. Ghi rõ tên vải, mã màu, lô hàng và ngày thử.

Bước 2: Đo kích thước trước khi giặt

Đo khoảng cách giữa các dấu theo từng chiều và ghi số liệu ban đầu. Ví dụ:

Chiều đo	Trước khi giặt
Ngang	50 cm
Dọc	50 cm

Mốc 50 cm ở đây chỉ để minh họa cách tính. Khi thử thực tế, xưởng nên dùng kích thước mẫu và phương pháp đo thống nhất với yêu cầu kiểm soát chất lượng của đơn hàng.

Bước 3: Giặt và làm khô mẫu

Giặt mẫu theo điều kiện đã xác định. Sau đó làm khô theo đúng phương án đã chọn. Không kéo giãn hoặc cố vuốt mẫu trở lại kích thước cũ trước khi đo lại.

Nếu áo thành phẩm dự kiến được sấy máy, chỉ thử bằng cách phơi tự nhiên có thể chưa phản ánh đúng điều kiện sử dụng. Ngược lại, không nên dùng nhiệt độ giặt hoặc sấy cao hơn dự kiến rồi lấy kết quả đó để đại diện cho cách sử dụng thông thường.

Bước 4: Đo lại đúng vị trí đã đánh dấu

Khi mẫu đã khô và ổn định, trải phẳng rồi đo lại khoảng cách giữa các dấu. Ghi số liệu sau giặt cho cả hai chiều. Kiểm tra thêm bề mặt, độ xoắn, độ hồi và màu sắc nếu những yếu tố này quan trọng với sản phẩm cần may.

Bước 5: Tính tỷ lệ thay đổi kích thước

Công thức tính cho từng chiều:

Tỷ lệ co rút (%) = (Kích thước trước giặt − Kích thước sau giặt) ÷ Kích thước trước giặt × 100

Ví dụ, chiều ngang từ 50 cm còn 48,5 cm:

(50 − 48,5) ÷ 50 × 100 = 3%

Nếu chiều dọc từ 50 cm còn 49 cm, tỷ lệ co theo chiều dọc là 2%. Kết quả cần ghi là co ngang 3%, co dọc 2%, thay vì gộp thành một con số chung.

Nếu kích thước sau giặt lớn hơn ban đầu, phép tính cho kết quả âm. Hãy ghi đó là hiện tượng giãn kích thước ở chiều tương ứng, không gọi là co rút.

Bảng ghi kết quả mẫu cho xưởng may

Thông tin	Kết quả cần ghi
Mã vải, màu, lô	…
Thành phần và định lượng được cung cấp	…
Cách giặt, nhiệt độ nước	…
Cách phơi hoặc sấy	…
Ngang trước / sau giặt	… cm / … cm
Dọc trước / sau giặt	… cm / … cm
Tỷ lệ thay đổi chiều ngang	…%
Tỷ lệ thay đổi chiều dọc	…%
Bề mặt, màu, độ xoắn sau giặt	…

Giữ lại mẫu đã thử cùng bảng kết quả. Khi cần đặt thêm vải hoặc đối chiếu lô mới, xưởng sẽ có căn cứ cụ thể hơn việc mô tả “mẫu trước ít co hơn”.

Có nên quyết định đặt cả lô chỉ từ một mẫu?

Một mẫu thử giúp phát hiện rủi ro ban đầu, nhưng không bảo đảm mọi cây vải trong lô có kết quả giống hệt nhau. Với đơn hàng lớn, xưởng nên thống nhất cách lấy mẫu, điều kiện thử và mức chấp nhận với nhà cung cấp trước khi chốt. Nếu có yêu cầu nghiêm ngặt về kích thước thành phẩm, hãy may mẫu, giặt thử áo hoàn chỉnh và kiểm tra lại sau giặt.

Độ co rút cũng ảnh hưởng đến cách tính nguyên liệu. Sau khi có kết quả thử, xưởng có thể đối chiếu thêm khổ vải hữu dụng và định mức vải theo size, khổ vải, tỷ lệ hao hụt để dự trù sát hơn.

Câu hỏi thường gặp

Độ co rút vải thun được tính như thế nào?

Lấy kích thước trước giặt trừ kích thước sau giặt, chia cho kích thước trước giặt rồi nhân 100%. Tính riêng chiều ngang và chiều dọc.

Vải thun co 3% có dùng để may áo được không?

Không thể kết luận chỉ từ tỷ lệ 3%. Cần biết đó là chiều ngang hay chiều dọc, kích thước yêu cầu của áo, cách xử lý vải và mức sai lệch mà đơn hàng cho phép. Nên kiểm tra trên áo may mẫu trước khi sản xuất hàng loạt.

Tại sao cùng một loại vải nhưng các lần thử cho kết quả khác nhau?

Mẫu có thể đến từ lô khác, hoặc điều kiện giặt, sấy, cách đặt mẫu và cách đo không giống nhau. Muốn so sánh có ý nghĩa, hãy ghi lại các điều kiện thử và giữ chúng nhất quán.

Trước khi đặt vải thun số lượng lớn, hãy yêu cầu mẫu đúng loại vải, màu và lô cần mua để đo thử. Bạn có thể gửi cho Vải Thun Phú Sang mẫu áo, yêu cầu kích thước sau giặt và số lượng dự kiến để được tư vấn chất vải phù hợp.